آخرين مطالب
لينک دوستان
[ پنجشنبه بیست و یکم فروردین 1393 ] [ 20:21 ] [ دياكو ]
[ سه شنبه بیست و هفتم اسفند 1392 ] [ 12:16 ] [ دياكو ]

بهاری دگر بار در راه است؛ آشتی آسمان با زمین. آسمان از سر عشق باران خود را بر زمین جاری می کند تا کل نبات جان تازه گیرد و لباس تازه عروسی برتن نماید و باز باران است و این سرچشمه حیات که از جانب حضرت دوست به بشریت عطا گردید . همه دیدگان به سوی آسمان است که تا به نوعی شاهد این رحمت الهی باشند . با هزاران اسف و فغان که بیست و شش سال قبل آسمان خدا با قسمتی از زمین به قهر برخواست و بجای باران از سر خدعه بوی خوش سیب را به این قسمت از دائره کائنات هستی به هدیه فرستاد و مردم از این بدعت هراسان و بوی خوش سم عدم را استشمام کردند و برای همیشه خاموشی گریدند؛هزار درد و فغان از این کید ظالمان که مظلومان را ژینو سایت کردند و این نسل کشی برگی دیگر از تاریخ مستکبران را در جهان هستی رقم زد. زمان تند و تند گذشت و سال هاست که حلبچه شهید شده و از خاطر و یاد انسانها محو شد ؛حتی مردم دیار شهر شهید حلبچه هم خیلی یادها را به دست فراموشی سپردند تا بتوانند فقدان عزیزان از دست رفته را راحت تر تحمل نمایند و صد دریغ و درد از آن همه تطاول که بر سر دیار با صفای حلبچه شهید رفت. امروز حلبچه دیگر فقط بصورت نمادی درآمده که فقط یادآور روزهای تلخ نسل کشی می باشد و دیگر هرگز مرهمی برزخم های این پیکر هزار تکه گذاشته نشد و فقط آنرا مستمسک قرار دادند. اما ای حلبچه شهید ؛ بدان یادت برای بشریت جاوید گردیده و نیک اندیشان هر لحظه که به تو بیندیشند با اشک هایشان در خلوت  خود زخمهایت که هنوز از آن خون می چکد را شستشو خواهند داد.

 


برچسب‌ها: حلبچه, نسل کشی, عکس های حلبچه, هیروشیما؛کوردستان, 5000 گور دست جمعی
ادامه مطلب
[ یکشنبه هجدهم اسفند 1392 ] [ 21:34 ] [ دياكو ]

نام این عشیره در دوران سلجوقیان و در زمان حاکمیت ملکشاه بن ارسلان(ملکشاه اول سومین سلطان بزرگ سلجوقیان در سال 1072 میلادی قدرت را بدست می گیرد و بعدها تمامی امورات کشور را به وزیر خود"نظام الملک" واگذار می کند. دولت سلجوقی در زمان حاکمیت این سلطان به اوج قدرت خود میرسد و بغداد را به پایتخت زمستانی تبدیل می نمایند. در زمان همین سلطان، قرمطانیان بصره را متصرف می شوند وحشاشین(یاران حسن صباح_ مترجم) قلعه الموت را تحت سیطره خود در می آورند. عمرخیام نیز در همین دوران معروف می گردد و بعد از آن نیز، نام ملکشاه به عده ای کثیری از طرفداران ملکشاه اطلاق گردید (ملکشاه از سال 1072 تا 1092 میلادی فرمانروایی نمود) . این پادشاه"ملکشاه اول" چنین خصلتی داشت که اراضی وسیعی را در ممکلت تحت فرمانش، به سران و امراء می بخشید که در جنگهای داخلی و خارجی از وی حمایت بعمل می آوردند و با او در کارزار نبردهای مختلف شرکت می کردند.

این گونه عملیات جانب وی به دو عامل می انجامید: نخست: دفاع از آن سرزمینهایی که مورد حمله اند و چشم طمع دشمنان بدانهاست. دوم: برای آن که بفهماند که این امراء قسمی از مجموعه ای تحت فرمان وی می باشند تا با روشی منظم مالیات و خراج سالانه را از آنان دریافت نماید.



برچسب‌ها: بن چینه ی هوز مه لکشای, اصالت ایل ملکشاهی, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ دوشنبه دوازدهم اسفند 1392 ] [ 16:46 ] [ دياكو ]
برای دانلود اهنگ کوردی "ده ر گه نه و" با صدای بهمن کریمی اینجا کلیک کنید

اهنگی  با گویش کوردی ملکشاهی برای دانلود گذاشتم امیدوارم دوستانی که دانلود میکنن از این لهجه ی دلنشین و زیبا لذت ببرن

ترانه سراش و خواننده و تنظیم کننده اش هر دو اهل ملکشاهی هستند

ترانه سرا: فرهاد شاهمرادیان

اهنگ تنظیم و اجرا:بهمن کریمی

 


برچسب‌ها: دانلود اهنگ کوردی با گویش ملکشاهی دياكو, له ره ي خه بات
[ سه شنبه یکم بهمن 1392 ] [ 23:18 ] [ دياكو ]

جايگاه واژگان اساطيري (ايزدان و ديوان اوستايي) در گويش كوردي ايلامي؛

در گويش كوردي ايلامي واژگاني هستند كه با دقت در مفهوم آن ها به ريشه ي اوستايي  آن ها در گويش پي خواهيم برد اين واژه ها، اسامي ايزدان و ديوان اوستايي بازمانده از روزگاران كهن در گويش كوردي ايلامي هستند.

واژه ي تُرمتَ (turomta)؛ اين واژه در گويش كوردي ايلامي نشانگر فردي است كه داراي گستاخي و تكبر است. دكتر ژاله آموزگار چنين مي گويد؛ ترومَد\ترومتَ\تُرمتي؛ ديو زني است كه نخوت و تكبر و گستاخي مي آفريند، درست برعكس "سپندارمذ" كه نماد تواضع است. اين ديو سرانجام به دست"سپندارمذ" از ميان خواهد رفت برخي اين ديو را با ديو "ناهيه" كه از سران ديو است يكي دانسته اند.

واژه ي وه ره ن (waran)؛ در گويش كوردي ايلامي به جفت گيري(قوچ وميش) گفته  مي شود. دكتر ژاله آموزگار مي آورد؛ "وه ره ن" ديو شهوت است و همراه با ديو"آز"  در متون اخلاقي از بزرگترين ديوان به شمار مي رود.

واژه ي وا (wa)؛ كه در گويش كوردي  ايلامي به معناي"باد"است. دكتر ژاله  آموزگار چنين مي آورد؛ "وا" تجسمي از فضا و همچنين باد، بادي كه در ابر باران زا "زندگي" مي آورد و در توفان، "مرگ". يكي از اسرارآميزترين خدايان هند و ايراني است. در  هند باستان او را برآمده از نفس غول جهاني مي دانند كه بدن او ساخته شده است و همچنين او را روح خدايان  به شمار مي آورند. در  ايران خداي دم زندگي است. هم اورمزد  و موجودات خوب و پارسا براي او قرباني مي كنند و هم  موجودات اهريمني؛ ولي دعاهاي آفريدگار و موجودات خوب مستجاب مي شود و خواسته هاي  ويرانگرانه برآورده نمي گردد...به عبارت ديگر به او مي توان دو جنبه داد،"حيات بخش" و جنبه ي "مرگ آفرين"...صفت عمده ي او در متون پهلوي"ديدنده  خدا" يا "ديرنگ خدا" است يعني كسي  كه فرمانروايي  درازمدت دارد. در مواردي"ايزدرام"همسان  او  شده است.

واژه ي خوه ر (xwar)؛ در زبان كوردي ايلامي به معناي خورشيد و آفتاب است. بنا به گفته ي دكتر ژاله آموزگار چشم "اورمزد"خوانده مي شود. او تيرگي و تاريكيِ را نابود مي كند و اگر يك زمان دير برآيد همه ي آفرينش را از ميان مي برند.

 

بر گرفته از كتاب"فرهنگ تطبيقي گويش كوردي ايلامي با زبان ايراني ميانه" تاليف؛عليرضا اسدي


برچسب‌ها: جايگاه واژگان اساطيري, ايزدان و ديوان اوستايي, در گويش كوردي ايلامي؛, دياكو, له ره ي خه بات
[ سه شنبه بیست و چهارم دی 1392 ] [ 11:23 ] [ دياكو ]

 http://upload7.ir/imgs/2014-01/38896083817362868906.jpg

معرفی روستای دیوا ملکشاه

روستای دیوا در استان مازندران، شهرستان بابل، بخش بندپی غربی و دهستان خشروپی قرار دارد. این روستا از نظر موقعیت مکانی در فاصله حدود 25 کیلومتری شهر بابل در قسمت کوهپایه‌ای و در حاشیه‌ محور گلوگاه به خشرودپی جای گرفته است.

از نظر جغرافيايی روستای دیوا در بخش خشرودپی و دهستان خشرود واقع شده است.

به طور کلی آب و هوای بابل و منطقه خوشرودپی که روستای دیوا نیز در آن قرار دارد تحت تأثیر عوامل زیر می‌باشد:

1. سلسله جبال البرز در جنوب و جهت امتداد شرقی ـ غربی آن

2. ارتفاع این منطقه از سطح آبهای آزاد

3. پوشش گیاهی طبیعی و جنگلها

4. نزدیکی به سواحل دریای خزر

5. موقعیت و عرض جغرافیایی

6. جریان ‌های هوایی

به طور کلی آب و هوای منطقه، معتدل مرطوب و خزری است.......

با تشكر از كاك داريوش براي ارسال اين مطلب


برچسب‌ها: معرفی روستای دیوا ملکشاه, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ سه شنبه هفدهم دی 1392 ] [ 13:47 ] [ دياكو ]

 

هویت کوردی و دین(۵) به شي ئاخر

هويت كوردي و آيين از نگاه ديگري

 با توجه به پذيرش تقريباً سراسري آيين اسلام از سوي كوردها و تاثير و تاثرات متقابل كوردها و مسلمانان بر كوردستان و اسلام،اين بخش را به موضوعيت اسلام و هويت كوردي به عنوان بخش عمده مساله هويت مالي در كوردستان و دين اختصاص مي دهيم و در سه بخش به بررسي مي پردازيم:

 


برچسب‌ها: هویت کوردی و دین, ۵, به شي ئاخر, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ سه شنبه بیست و هشتم آبان 1392 ] [ 11:48 ] [ دياكو ]

 

هویت کوردی و دین(4)به شي چووارم

كوردها و تعامل آييني با يكديگر

 به گواه تاريخ،چه پيش از اسلام وچه پس از آن،يك نگاه"چند آييني"بر انديشه ي ملت كورد حاكم بوده است و اين ملت،در دوران هاي گوناگون تاريخي،با پذيرش اديان و مكاتب مختلف،همه ي آنها را در ظرف هويت و مليت خود ريخته است. از سوي ديگر همچنان كه اكنون نيز مي توان مشاهده كرد سرزمين كوردستان در يك زمان،آيين گاه و پرستش گاه اديان مختلف چون زرتشتي،مسيحيت،يهوديت،اسلام و حتي بت پرستي نيز بوده است و نحله هاي مذهبي چون"مزدائيسم"، "نسطوري"،"آسوري"، "سني" ، "شيعه"، "ايزدي" ،"علوي"(هالاوي) ، "اهل حق" ،"صوفيسم" و... با وجود تلقي ها و تمايزات گوناگون به لحاظ نگاه آييني و مذهبي،همواره در كنار يكديگر زندگي كرده اند،بسياري از آنها فارغ از مذهب و آيين،در كنار يكديگر به دفاع از هويت و سرزمين خود پرداخته و با محوريت بخشي به "اصالت ملت"، قرباني آرمان هاي "كورد ملت باورانه" شده اند. در اينجا بهتر است به ذكر چند نمونه ي تاريخي در اين مورد پرداخته و با ذكر پاره اي از تعاملات،به بيان توصيفي"تحمل" و "تسامح" نزد پيروان اديان ومذاهب در كوردستان بپردازيم.

 به ادمه مطلب مراجعه كنيد


برچسب‌ها: هویت کوردی و دین, 4 دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ پنجشنبه بیست و سوم آبان 1392 ] [ 10:18 ] [ دياكو ]
 

هویت کوردی و دین(3)به شي سێيه م

علاوه بر اديان و مذاهبي كه مورد بررسي قرار گرفت ضرورت دارد به ذكر پاره اي توضيحات- هرچند كوتاه- در مورد برخي زير آيين هاي منطقه نيز پرداخت:

 طريقت قادري: اين طريقت منسوب به "شيخ عبدالقادر گيلاني" اهل "گيلان" كرمانشاه است. پيروان اين طريقت احترام بسياري براي اهل تشيع و تسنن قايل بوده و نسب خود را به پيامبر اسلام و حضرت علي باز پس مي برند. پيروان اين طريقت در مناطق مختلف كوردستان پراكنده اند و در كنار طريقت نقشبنديه، نماد "صوفيسم" هستند."شيخ محمود برزنجي" از بزرگان اين طريقت است.

  لطفا به ادامه مطلب مراجعه فرماييد


برچسب‌ها: هویت کوردی و دین, 3, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ شنبه هجدهم آبان 1392 ] [ 23:25 ] [ دياكو ]
 

هویت کوردی و دین(2) به شي دوويم

 

   اشاره اي به سيماي آييني كوردستان

 بنيادهاي آييني در كوردستان به دوران پيش از تاسيس ملت كورد در منطقه و دوره اي باز مي گردند كه در آن ملت هاي كهن و بومي منطقه در كنار اقوام آريايي كه بعدها وارد اين منطقه شدند ساخت هاي قومي ـ فرهنگي را قوام بخشيده بودند.(از نگاه ويلچفسكي پروسه ي ملت سازي كوردها در قرن پنجم ميلادي پايان يافته است.) از ميان اقوام بومي و از مهمترين آنها مي توان به "گوتي"ها، "لولوبي" ها، "كاسي" ها، "ماننا"ها، "نايري"ها، “مارد”ها، “كردوخ” ها و از مهاجرنشينان آريايي مي توان به مادها اشاره نمود.

در يكي از كهن ترين مكان هاي باستاني خاورميانه در"چرمو"يك بت كوچك ساخته شده از گل پيدا شده كه خداي ساكنان بومي بوده است. اين بت به شكل زن ساخته شده و بيانگر دوره اي از خدا ـ مادر پرستي در عصر نئوليتيك بوده است.(زن به عنوان سمبل آفرينندگي).

پس از اين دوره مي توان به گسترش انديشه آييني در منطقه و نزد "سومري"ها و"اكدي"ها اشاره ورزيد كه پديده هاي طبيعي را به عنوان خداوند بر مي گزينند."آن"خداوند آسمان ،"اينليل" خداوند زمين،"اينكي" يا"ايليا" خداوند آب از جمله ي اين خدايان شناخته شده هستند. ملت هاي بومي ساكن رشته كوه هاي زاگرس و بين النهرين، بنيادهاي اوليه پروسه ي تاريخي كورد ملت سازي هستند كه بالندگي مدني آنها  به پيش از هزاره ي چهارم قبل از ميلاد باز مي گردد.

به ادمه مطلب مراجعه كنيد


برچسب‌ها: هویت کوردی و دین, 2, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ چهارشنبه پانزدهم آبان 1392 ] [ 20:44 ] [ دياكو ]

هویت کوردی و دین(به شي يه كم)

         هويت

 اگر بخواهيم به معناي لغوي “هويت” (Identity)  توجه كنيم مي توان گفت آنچه موجب شناسايي شخص باشد يعني آنچه كه سبب تمايز فرد از ديگري باشد هويت است. هويت در خلا مطرح نمي شود. حتما يك "خود" (Self) وجود دارد و يك "ديگري"(Other) ، وگرنه شناسايي(Identification)، معنا پيدا نمي كند. هويت بيشتر در زمينه هاي اجتماعي است كه جاي بحث دارد. مي توان به عنوان "چيستي"  و "كيستي" فرد از هويت نيز ياد كرد. انسان تا نداند كه بوده است نمي تواند بداند كيست. يعني شناخت هستي او در گرو شناخت تاريخي اوست و تا نداند چگونه به جايي كه هست نرسيده است نمي تواند بداند كه كجا مي رود. انسان هر كجا كه مي خواهد برود اول بايد ببيند چه بوده است و چگونه اكنون به جايي كه در آن است رسيده است. هويت مي تواند به معناي "تشابه و تداوم" نيز تعريف شود يعني هم در آن يك اشتراك، ثبات، تشابه و وحدت وجود دارد و هم يك استمرار تاريخي و كثرت. به عبارتي، وحدت در عين كثرت است. در روان شناسي، "فرويد" و"اريكسون" توجه ويژه اي به هويت دارند و هويت را به عنوان يك امر ايستا نمي بينند. يعني اين"خود" را به عنوان امر ايستا تعريف نكرده اند. هنگامي كه فرويد بحث "خود" يا "اگو"(Ego) را مطرح مي كند در كنار آن "نهاد" و "فراخود" (Superego) مطرح مي كند. از نگاه او "فرآيند"، "فراخود" و "نهاد"، چيزي به نام "خود" در ضمير خودآگاه شكل مي دهند. از نگاه جامعه شناسي نيز مي توان گفت آنجا كه كسي بتواند بگويد" اين من واقعي من است" آنجا هويت است يعني هنگامي كه مي گوييم"اين من هستم"، اين"من" در خلا شكل نگرفته است و با شخص متولد نشده است. اين من، يك "من فاعلي"(I) و يك "من منفعل"(Me) در خود دارد."من فاعلي" جنبه ي خلاق و نمادين انسان يعني جنبه نوآوري، خلاقيت و بديع بودن او و"من منفعل" ارتباطات اجتماعي، شبكه تعاملات و فرآيندهاي اجتماعي است."خود" برآيند"من فاعلي" و "من منفعل" است كه يكي مي تواند پر رنگ تر يا كم رنگ تر از ديگري باشد.

به ادمه مطلب مراجعه كنيد


برچسب‌ها: هویت کوردی و دین, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ پنجشنبه نهم آبان 1392 ] [ 17:32 ] [ دياكو ]

 

 

واشنگتن تایمز طی گزارشی نوشت: افزایش شمار جمعیت کوردها در ایالت تنسی، علت اصلی تغییر نام شهر نشویل به “کوردستان کوچک” می‌باشد.

گفته می شود که بیش از 10هزار کورد در مرکز ایالت تنسی سکونت دارند.

 این روزنامه آمریکایی می نویسد: جمعیت کوردهای شهر نشویل روز به روز در حال افزایش است و این امر باعث شد تا شهروندان آمریکایی در ایالت تنسی و شهر نشویل را "کوردستان کوچک" نام نهند.

 

این روزنامه مینویسد: در آینده ای نزدیک نام ایالت تنسی به مرکزیت نشویل رسما به کوردستان کوچک تغییر نام خواهد یافت.

شهر نشویل در کنار رودخانه کامبرلند قرار دارد و آمار جمعیتی آن 569891 نفر می باشد، برخی شهرهای دیگر از جمله بیرمنگام، آلباما و اندیاناپولیس در رده های بعدی بیشترین رشد جمعیت مهاجران قرار دارند و در فاصله دهه گذشته جمعیت آنها دو برابر شده است.

شهر نشویل آمریکا همچنین افزایش مهاجرانی از مکزیک، سومالی و سایر کشورها را نیز به خود دیده است.

و همچنین جان پاتریک کویرک کارشناس برجسته سازمان سیای آمریکا که به مدت سی سال در روسیه و خاورمیانه فعالیت کرده است، در گفتگو با روزنامه وطن، در خصوص کوردهاو فعالیت های کوردها در آمریکا اظهار نظر کرد.

کویرک درباره کوردهای آمریکا گفت: 
« کلا در آمریکا چیزی حدود یک میلیون و دویست هزار نفر از کوردهای کشورهای جهان ساکن شده اند و در ایالت تنِسی برای خود یک "کوردستان کوچک" به وجود آورده اند و از آن گذشته در کالیفرنیا، فلوریدا و واشنگتن نیز آمار کوردها بالاست.

کوردها در آمریکا صاحب بیش از پنجاه شرکت اقتصادی بزرگ و قدرتمند هستند .


برچسب‌ها: کوردستان در قلب آمریکا, تغییر نام یکی از شهرهای آمریکا به, کوردستان کوچک, دياكو, له ره ي خه بات
[ سه شنبه سی ام مهر 1392 ] [ 21:23 ] [ دياكو ]

 

نيشتمان

روحم زخم خورده يِ

 فاصله هاي جبريست...!!

با تمام وجود فرياد ميزنم تو را

اي  نيشتمان

مرحم روحم نوازش دست هاي

 پر مهر اجدادم

بر پيكري سرد بي جانم...!!

 

خورشيد زندگي

بتاب بر من

كه آخرين برگ نباشم

 

آن سان كه سر سبزي درختان

از تابش توست

و سرخي خون،جوي آب درختانت...

 

 

كنارم باشي،

دور يا نزديك، هم فكريم...

به نزديكي حرفها

 به حقيقت...

آزاد انديش=انقلاب تفكر


برچسب‌ها: نيشتمان, دياكو, له ره ي خه بات
[ جمعه بیست و ششم مهر 1392 ] [ 19:3 ] [ دياكو ]

شكوائيه

                            بنام یاری رسان متعال     

                               
هر از چندگاهی دور میدان اصلی شهرمان ( و تمام شهرهای ایران ) خیمەای سفیدرنگ برپا می شود کە متعلق بە هلال احمر بودە و از شهروندان می خواهند تا کمکهای خود را بە آنها بسپارند تا بە دست نیازمندانش برسانند. این نیازمندان، سیل زدگان چین ، زلزلە زدگان فیلیپین، جنگ زدگان چچن، مصیبت زدگان سودان، گرسنە گان اتیوپی، بی خانمانهای بوسنی و هرزگوین، آوارگان سومالی، و مناسبت های گوناگون ...... هستند.
 
اکنون کوردهای سوریە از ترس اسلامی های تندرو و جهادی منسوب بە (جبهەالنصر) کە زن و بچەهای آنها را سرمی برند و فتوای حلال بودن جان و مال و حتی ناموسشان را صادر کردەاند فرار کردە و 150000 نفر از آنها بە کوردستان عراق روی آوردەاند کە 20000 نفر از آنها ظرف 5 روز گذشتە اسکان دادە شدەاند. اما هنوز خبری از خیمە ی سفید دور میدان  شهرهایمان نیست !!!  چرا؟  آیا خبر این فاجعە هنوز بە گوش مسئولین نرسیدە؟ یا از مقدار ناچیز کمکهای مردمی در گذشتە ناامید شدەاند و دیگر هیچگاە خیمە را برپا نخواهند کرد؟
یا شاید سال گذشتە خیمە از بین رفتە و اکنون خیمە ندارند؟                                                                            
 
زاهد سلیمانی
 

منبع  سايت  روژان نيوز

 

برچسب‌ها: شكوائيه كوردهاي سوريه, دياكو, له ره ي خه بات
[ چهارشنبه هفدهم مهر 1392 ] [ 12:57 ] [ دياكو ]

از اونجايي كه بيشتر تفكراتم بر مبناي فلسفه "اگزيستانسياليسم" وخداي روشن فكري "ژان پل سارتر"است به اختصار اين مكتب ناب فكري رو معرفي ميكنم

نامم را پدرم انتخاب كرد! نام خانوادگي ام را يكي از اجدادم! ديگر بس است! راهم را خودم انتخاب خواهم كرد...

«شريعتي»

«اگزيستانسياليست يا اصالت بشر»

جرياني فلسفي و ادبي است كه پايه ي آن بر آزادي فردي،مسئوليت،و نيز نسبيت گرايي است،از ديدگاه "اگزيستانسياليسم" هر انسان وجودي يگانه است كه خودش روشن كننده ي سرنوشت خويش است،پس از جنگ جهاني دوم جريان تازه اي به راه افتاد كه مي توان آن را اگزيستانسياليسم ادبي نام نهاد از نمايندگان اين جريان تازه مي توان سيمون دوبووار،ژان پل سارتر،آلبرت كامو،بودي ويان،هايدگر و... را نام برد،اگزيستانسياليسم مكتبي است كه تقدم ماهيت را به وجود قبول دارد اما فقط در اشياء اما درباره ي انسان مي گويد انسان اول به وجود آمده بعد ماهيت پيدا كرده،يعني انسان در ابتدا ماهيتش معلوم نبوده و داراي ماهيت فكر،انديشه،حس پرستش،كنجكاوي،علم دوستي و....نبوده،انسان بي آنكه چيزي باشد به وجود آمده بعد در طول تاريخ آدم شده و اين تنها  بر خلاف همه چيز در طبيعت  در انسان بود، چهارچوب آن مكتب؛1آزادي2مسئوليت3انتخاب4پروژه5اخلاق است،و بر مبناي همين آزادي انتخاب و مسئول بودن است كه خيلي ها چون از عواقب انتخاب ميترسن به «توهم توطئه» روي ميارن.


برچسب‌ها: اگزيستانسياليست يا اصالت بشر, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ پنجشنبه یازدهم مهر 1392 ] [ 13:56 ] [ دياكو ]

 

قرار است در 21 سپتامبر امسال انتخابات پارلمانی اقلیم کوردستان عراق برگزار شود. بدین منظور مردگان و فوت شدگان سالهای اخیر سرزمینمان نیز به وطن رجعت خواهند کرد. بازگشت این عزیزان ما را ناچار می کند سوای خیرمقدم و خوش آمد، از کارگردان نامداركورد، «بهمن قبادی» بخواهیم فیلمی ویژه را در این زمینه کلید زند، چرا که بازگشت درگذشتگان آنهم برای امری گرانسگ و ویژه همچون انتخابات ، این پتانسیل را دارد که همانند فیلم های هالیوودیِ بازگشت مردگان، سوژه ساخت فیلمی با ارزش شود که آفرینش آن تنها از کارگردانی شهیر، همچون وی برمی آید.

این نخستین بارنیست که فوت شدگان كورد رجعت می کنند. پیشتر نیز این مهم رخ داده اما گویا ما بی توجهی نموده ایم و آنچنان که شایسته و بایسته است از آنها تقدیر به عمل نیاورده وخیرمقدم درخوری صورت نداده ایم. بازگشت مردگان فرصتی مغتنم است تا از آنها در مورد جهان دیگر و عالم برزخ جویا شویم زیرا چنان که همه آگاهند جز کوردستان عراق در هیچ سرزمین دیگری مرده ها به دنیا و عالم ماده بازنمی گردند تا مردمان در قید حیات را از آخرت و چندوچون آن باخبر کنند.

این موهبتی برای کوردهاست تا چنین رخداد میمونی دستمایه تبلیغ برای سرزمینشان شود و میلیونها نفر از سراسر گیتی برای آگاهی از عالم برزخ و رستاخیز مردگان رو به کوردستان عراق نهاده و عزم سفر به این دیار را کنند.

بازگشتِ به رحمت خدارفتگان از سویی مرا مسرور و شادمان می کند و از سوی دیگر باعث دلتنگی واندوه می شود. شادمان از آن جهت که خواهم توانست از احوال و روزگار آنها آگاه شوم و اندوهگین بدین سبب که آرزو داشتم پیش از رجعت آنان، كوردها ]حاکمان اقلیم [می توانستند حداقل بقایای پیکر این عزیزان انفال شده و مورد ظلم واقع شده را به کوردستان بازگردانند؛ آنگاه اگر از آرای آنها نیز در انتخابات سود می جستند، ازآن چشم پوشی می کردیم.

آخر كوردها که از برگرداندن 18 دوشیزه مظلوم از مصر عاجزند چگونه می توانند دهها هزار انفال شده را از گورستانهای دیگر مناطق عراق به خاک کوردستان بازگردانند.

درهمین حال من از رئیس اقلیم کوردستان عراق می خواهم که بعنوان رهبر اقلیم، سخنرانی شایسته ای ایراد و از آنها بخاطر بازگشتشان قدردانی نماید چرا که شنیده می شود رجعت مردگان اقلیم بیش از همه به سود حزب ایشان می باشد. آنچنان که متحدان آنها می گویند گویا بیشتر و یا بهتر بگویم همه این به دیار باقی شتاقتگان که عزم بازگشت نموده اند از هواداران حزب رهبر اقلیم می باشند.

به گمانم رای دادن درگذشتگان، ما را ناچار می کند که به خواسته ها و آمال آنان توجه کنیم. برای نمونه می شود ما درقید حیات ماندگان و اسیران دارفانی، مجموعه ای تقاضا و درخواست تدوین کرده و در بودجه دولت اقلیم بگنجانیم و بخواهیم که برای فوت شدگان نیز امتیازاتی قائل شوند و به شکل قانونی آرامستان های آنها تقسیم شود و هر کس حق دیگری را پایمال نکند.

 ----------------------------------------------------------------------------------------------------------

منبع: هاولاتی

ترجمه : متین مستوفی


برچسب‌ها: زمانی برای بازگشت مردگان, دياكو, له ره ي خه بات
[ سه شنبه بیست و ششم شهریور 1392 ] [ 14:17 ] [ دياكو ]

 

آرم پیراهن/لوگوی فدراسیون

فدراسیون اتحادیه فوتبال کوردستان
کنفدراسیون ان اف بورد
سرمربی خسرو گوران
کاپیتان سانیار احمدی
بیشترین گل ملی حیدر قهرمان
ورزشگاه خانگی فرانسوا حریری، اربیل، اقلیم کوردستان

 تیم فوتبال کوردستان  (به كوردي: یەکێتی ناوەندی تۆپی پێی کوردستان) نمایندهٔ فوتبال كوردستان  است.

این تیم با بازی در جام 2008 جام جهاني ويوا  به تیم سامیان باختند و در مقابل پرونس 6-0 پیروز شد. این تیم در جام جهاني ويوا2012 قهرمان شد.

کوردستان  همچنین به عضویت فيفا و اي اف سي درآمده ولی چون مقدماتي جام جهاني فوتبال 2014 شروع شده نمی‍تواند در این رقابت‌ها شرکت کند و تا پایان جام جهاني فوتبال در برزیل باید صبر کنند.

 


برچسب‌ها: تیم فوتبال اقليم کوردستان, دياكو, له ره ي خه بات
[ یکشنبه بیست و چهارم شهریور 1392 ] [ 11:30 ] [ دياكو ]

 

شعر كوردي جنوبي از زيباترين شاخه هاي شعر و ادبيات كوردي است كه حضوري زنده و ژرف در ميان ساكنان كوردنشين ايران وعراق داشته و پس از قرنها هنوز به حيات بالنده ي خود ادامه مي دهد.

فرهاد شاهمرادیان شاعر كورد زبان متولد 1357ملکشاهی-ایلام«جنوب كوردستان»و کارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه شهید بهشتی تهران و مسئول مرکز آفرینش های ادبی حوزه ی هنری استان ایلام است.

شعر شاهمراديان سرشار از زيبايي و ظرافت هاي شاعرانه است كه در چند سال اخير نفوذي كم نظير در بين مردم و نيز شعرا و ادباي كورد زبان پيدا كرده است،اين شاعر جوان با خلق آثاري خواندني و دل انگيز برگ هاي زريني به ادبيات كوردي افزوده و باعث رونق بيشتر آن در بين جوانان و اقشار تحصيلكرده كورد شده است،اصالت زبان مشخصه شعر شاهمراديان است او با تسلطي كم نظير و با استفاده از كلمات اصيل كوردي راه را بر ورود كلمات بيگانه بسته كه نقشي پر رنگ در حفظ لغات و اصطلاحات قديمي و اصيل كوردي دارد طوري كه بندرت مي توان ردپاي كلمات فارسي،عربي،و...را در شعر او پيدا كرد

استفاده ي صحيح از ضرب المثل هاي رايج در زبان كوردي ديگر مشخصه ي شعر شاهمراديان است كه به حفظ و احياي آنها در مكالمات روزمره ي مردم كمك فراواني كرده است،بسياري از ابيات و مصرع هاي شعر او به علت قابليت هاي بالا،ظرفيت ضرب المثل شدن پيدا كرده اند،نكته ي مهم در اين باره پرهيز از تكلف و تصنع در به كارگيري ضرب المثل هاست

شعر شاهمراديان شناسنامه دار است،استفاده از تصاوير زاد بوم شاعر كمك فراواني به هويت بخشي به شعر او كرده است،در اغلب اشعاربه مكان هاي آشنا در طبيعت ايلام بر مي خوريم كه از اين حيث تشخيصي ويژه به شعر او بخشيده اند،شاهمراديان بي نصيب و تاثير از ميراث ارزشمند شعر كوردي نيست،اما،در سايه ي هيچ كدام از اين قله ها نمانده و تحت تاثير شعراي متقدم و متاخر كورد نيست،با اين حال در ساليان اخير بسياري از شاعران جوان تحت تاثير سبك و زبان شعري او قرار گرفته و عملا به تقليد از او مي پردازند،او به طبع آزمايي در برخي قوالب منسوخ و فراموش شده ي شعر كوردي پرداخته و آثار ارزشمندي خلق نموده،«توره» از قديمي ترين قالب هاي شعر كوردي است كه شاهمراديان با رويكردي مثبت و استادانه به احيا آن دست زده است،«كله باي»نيز كه مي رفت به دست فراموشي سپرده شود مورد توجه شاهمراديان قرار گرفته و غبار از سر و روي آن زدوده است،در كنار احياي قوالب كهن در بافت و ساختي امروزين،ترانه سرايي نيز مورد توجه او واقع شده و ترانه هايي زيبا و دلنشين سروده است.

شاهمراديان از شعر كودك نيز غافل نبوده و براي كودك و نوجوان نيز شعر گفته است.خوشبختانه در چند سال اخير شعر اين شاعر متواضع و جوان علاوه بر جلب نظر شعرا و فرهيختگان كورد،پايگاه وسيعي در ميان عامه ي مردم پيدا كرده و باعث رونق شعر و ادبيات كوردي و علاقه مندي بسياري از جوانان به زبان و ادبيات كوردي شده است.

همچنين اثر تازه ی فرهاد شاهمرادیان با عنوان "نوون دووس" به زودی توسط انتشارات «زانا» و با همکاری حوزه هنری استان ایلام وارد بازار کتابهای کوردی می شود.

 

چند شعر در قالب دوبيتي از كتاب«تو كنار آتشي،من برف پارو مي كنم»از اين شاعر اهل ملكشاهي

........................................

چه مه يلي نام خوه م بردن ژه ويرم

ژه داخ ئه و گوله هه ر شه و هه گيرم

ئه گه ر خوازن ك زام دل كت ئه و بين

 بژانه گي ده رزنه و زلفي مه چيرم

....................................

لچه يلي تام تورگ دي كه ژالم

هناسي گيان وه مردگ دي كه ژالم

 وه خاله يلي ك ها قورشنگ چاوي

 مني دان مليچگ دي كه ژالم

........................................

له شم پر ئاگره و سه ر پر په نامه

نيه زانم خوه ش وه كي ناخوه ش وه كامه

ژيان بي مه مه ر سه خته نه مردن

ژه به خت ناشتگي مردن به نامه

..............................................

بچيمه «گول گول»وو قالي بشوريم

كه و وو كه وته ر كه ل وو ماسي بنووريم

مه ل ته نيا كه سي نيه وني له دونيا

من وو تو را چوه بات ئه و يه ك نپووريم

..........................................

وتم ئيسه ديه ر پا ژه م بريته

له په ي به خت خوه شت ژه ي ملكه چيته

ژه نوو هه م وه خه نه و هاتي ئرالام

بفه رما ئي گله چ خاوي ديته

 


برچسب‌ها: فرهاد شاهمراديان شاعر كورد زبان اهل ملكشاهي, دياكو, له ره ي خه بات
[ چهارشنبه سیزدهم شهریور 1392 ] [ 12:24 ] [ دياكو ]
[ دوشنبه چهارم شهریور 1392 ] [ 14:27 ] [ دياكو ]


کوردپرس- کوردها علاوه بر اینکه اقامتگاههای دائمی در مناطقی از ایران، عراق، ترکیه و سوریه دارند، به برخی مناطق دیگر جهان نیز بنا بر حوادث و اتفاقات کوچ کرده اند که از جمله این مناطق می توان به کشور گرجستان اشاره کرد که حدود 40 هزار کورد مهاجر را در خود

یزیدیان، ایزدی، ایزدیان (به کوردی Êzidî یا ئێزیدی) اقلیت مذهبی كورد زبانی هستند که در شمال عراق، سوریه، جنوب شرقی ترکیه و قفقاز ساکن هستند و بیش از 40 هزار نفر از آنها در گرجستان زندگی می کنند که به زبان كوردي و گویش کرمانجی صحبت می کنند؛ آیینشان ایزدی شاخه ای از بهدینانیه است که آمیزه ای از عقاید ادیان پیش از اسلام است و بنا به اعتقاد خودشان ایزدی همان زردشتی است.

براساس برخی منابع غیررسمی نزدیک به 40 هزار كورد در گرجستان زندگی می کند که اکثراً دارای آئین ایزدی می باشند و از عراق، ترکیه، ارمنستان و آذربایجان به گرجستان رهسپار شده اند و اکثر آنها در شهر تفلیس پایتخت گرجستان زندگی می کنند، البته برخی هم در بخش اوستیای جنوبی از توابع گرجستان و همچنین به نسبت کمتر در دو جمهوری آبخازی و آجاری گرجستان پراکنده شده اند.

كوردها در گرجستان به شغل های کاذب مشغولند و تعداد معدودی از آنها با ایجاد طبقه ای صنعتگر، صاحب شرکت های صنعتی در این کشور شده اند اما اکثر آنها به دست فروشی و شغل های کاذب در بازارهای تفلیس مشغولند و وضعیت زندگی نامطلوبی دارند، حتی زنان و کودکان آنها هم به دست فروشی در بازارهای هفتگی سرگرم هستند. اکثر این زنان از وضعیت فعلی خود راضی نبوده و در حسرت بازگشت به کوردستان هستند. آنها به دنبال ایجاد ارتباط و اطلاع از احوال كوردهای کشورهای همسایه گرجستان هستند.

بیشتر این خانواده ها که در بازارهای گرجستان شغل دست فروشی و کارگری دارند، فرزندانشان را برای کار و تحصیل به اروپا فرستاده اند.

گوهار علیخان، 48 ساله، در بازار تفلیس با شوهرش بساط کفش فروشی دارد و دارای سه فرزند می باشد. دو نفر از آنها در فرانسه و یکی هم در بریتانیاست و برای کار و تحصیل به اروپا رفته اند؛ چرا که در گرجستان بر اثر بیکاری و فقر نمی توانستند ادامه تحصیل دهند.

بر پایه ی اسناد تاریخی، كوردهای ایزدی در عصر سلطنت سزار گرجی (نیمه دوم قرن 12م) از یکی از قبایل كورد، بین النهرین را ترک و در ارمنستان ساکن شدند و بعدها به گرجستان مهاجرت کردند.

در دهه 1760 م كوردها از سزار گرجستان (ایراکلی دهم) در برابر حمله عثمانی تقاضای کمک کردند. اوایل 1770م سزار گرجی طی نامه ای به رهبر كوردها (چوبان آقا) با قول پشتیبانی همه جانبه، آنها را به نبرد با دشمن مشترک (عثمانی) فراخواند.

سرانجام پس از انعقاد قرارداد ترکمنچای روسیه با ایران در سال 1828، كوردها مجال یافتند تا به عنوان رعیت به گرجستان بازگردند. در اواسط سده 19، شمار مهاجرین كورد در گرجستان فزونی گرفت و از ابتدای سده ی 20، تعداد زیادی از كوردهای شهرهای وان- فارس و سایر مناطق کوردنشین ترکیه برای در امان ماندن از فشار حکام عثمانی و نیز عدم تمایل آنها به گرویدن به دین اسلام، به گرجستان روی آوردند.

جمعیت كوردهای مسلمان و ایزدی گرجستان، براساس آخرین سرشماری 1926 در این کشور، 2502 نفر بوده است. اما بعدها شمار آنها افزایش یافت و اکنون تعداد آنها به 40 هزار نفر می رسد که اکثر آنها ایزدی هستند.

در وضعیت کنونی به كوردهای گرجستان اجازه دخالت و فعالیت در امور سیاسی داده نمی شود. آنها فقط چندتشکل فرهنگی و روشنفکری دارند. البته كوردهای گرجستان تا سال 1991 وضعیت عادی داشتند و اقلیتی فعال بودند که از آزادی جزئی و حق نوشتن و نشر آثار به زبان كوردی برخوردار بودند. حتی در سال 1857 کتاب مقدس (انجیل- تورات) برای اولین بار از زبان یونانی به زبان كوردی کرمانجی ترجمه شد و در استانبول با الفبای ارمنی، توسط مبلغین و قدیسیان ارمنی چاپ شد اما بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی (1991) و استقلال گرجستان، کوردها به وضعیت نامطلوب پیشین بازگشتند، چرا که گرجستان پس از استقلال یافتن حقوق اقلیت های قومی را به رسمیت نشناخت، بنابراین حقوق فرهنگی کوردها نقض شد و تبعید و آوارگی کوردهای این کشور دوباره آغاز شد و اکثر آنها به اروپا رهسپار شدند. هم اکنون اکثر کوردهای ساکن گرجستان در حسرت بازگشت به وطن خود هستند و در آرزوی وضعیت زندگی مطلوب به سر می برند. اما برخی از آنها ناامید از بازگشت به موطن خود، با وضعیت و شرایط فعلی گرجستان خود را سازگار کرده اند و حتی فرزندان آنها با زبان كوردی آشنایی ندارند.

هر چند گوهار علیخان در گرجستان به دنیا آمده اما احساس می کند در کوردستان متولد شده است و به گرجستان کوچ کرده است، وی زبان و راه و رسم آبا و اجداد خود را حفظ  کرده است. گوهار می گوید: "ما کوردها با گرجستانی ها فرق داریم" آرزو دارم به وطن خود (لاش) برگردم.

کوردهای گرجستان بین سالهای 1960 تا 1980 چند حزب و تشکل کوردی تأسیس کردند و تعدادی روزنامه و مجله کوردی منتشر می کردند اما بعد از استقلال گرجستان هرگونه فعالیت کوردها در گرجستان ممنوع اعلام شد و حتی بخش کوردی رادیو گرجستان هم تعطیل شد و این وضعیت بخاطر تعصب زیاد ادوارد شواردنادزه، رئیس جمهور پیشین گرجستان صورت گرفت. وی در سالهای پایانی عمر اتحاد جماهیر شوروی، وزیر خارجه آن کشور بود و پس از استقلال گرجستان به سمت ریاست جمهوری این کشور استقلال یافته انتخاب شد.

کریستیانا جنگیز که در یکی از بازارهای شهر تفلیس قهوه می فروشد، می گوید با وضعیت فعلی گرجستان کنار آمده و خود را با شرایط آنها سازگار کرده است و خواهان بازگشت به کوردستان و وطن خود نیست. وی می گوید: نمی خواهم به کوردستان برگردم چون می ترسم و نمی دانم چطور از من استقبال می شود... اما وی اصرار دارد که فرزندانش در صورتی که خود مایل باشند، به موطن پدری خود بازگردند.

گوزل باپیر 61 ساله، نظر دیگری دارد و می گوید خیلی دوست دارم به کوردستان بازگردم بیشتر اوقات هم برای وطنم به کوردی ترانه می خوانم. وی می گوید از کورد بودنم به خودم می بالم و در حسرت و آرزوی بازگشت به کوردستان هستم حتی در دوران پیری وکهولت هم امیدوارم روزی به وطنم بازگردم.

این گزارش نگاهی کوتاه به وضعیت کوردهای گرجستان است که سالها پیش برای رهایی از ظلم و ستم حکومت عثمانی،ترک وطن کرده و راهی گرجستان شدند اما با اتفاقات و رویدادهای سده های اخیر و شکل گیری کشور مستقل گرجستان و رشد افکار ناسیونالیستی در میان سران این کشور، اکثر کوردها به فکر مهاجرت و بازگشت به سرزمین مادری خود هستند.

 

مترجم:آمینه خاکی

منبع: روداو
برچسب‌ها: گذری بر احوال كوردهای گرجستان, دياكو, له ره ي خه بات
[ جمعه بیست و پنجم مرداد 1392 ] [ 22:2 ] [ دياكو ]

 

 

 

ده‌سم بشکێ نه پایه‌م، باوه‌م بمرێ نه دایه‌م

سەرچاوە: مانگنامەی کوشک

والیه منتی-فوق لیسانس مردم شناسی و مدرس دانشگاه

به شي يه ك«به كورتي»:

 

رشد تکنولوژی باعث جدایی مردم از آداب و رسوم آباء و اجدادیشان شده است. متاسفانه با هجوم امواج ماهواره ای، رادیویی، تلویزیونی و اینترنت و …که مرزی را نمی شناسند با هدف دستیابی به دهکده جهانی کلیه خرده فرهنگها در معرض نابودی قرار گرفته اند.

این پژوهش در محدودۀ روستای بان شیطان (بانرحمان) زادگاه نگارنده و محل اصلی قشلاق عشایر کوچرو ایل ملکشاهی از ایلات عمده و باستانی کورد انجام شده است. در این پژوهش هم از روش کتابخانه ای (اسنادی) و هم از روش میدانی (مشاهدۀ عینی و مشارکت آمیز) استفاده شده است.


برچسب‌ها: تحلیل مردم شناختی مراسم عروسی سنتی و نمادهای آن در, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ یکشنبه سیزدهم مرداد 1392 ] [ 22:24 ] [ دياكو ]

 

"نظامی در منطقه اران، شهر گنجه، در سال 535 هجری قمری و در خانواده ای سرشناس و قدرتمند کورد به دنیا آمده است... نام پدرش یوسف و به ظاهر ترک بوده و مادرش هم (رئیسه کورد) بوده است."

کوردپرس _ سرویس فرهنگ و هنر:

 پیشینه این نوشته، یادداشت های زمانی است که دانشجوی فوق لیسانس ادبیات فارسی بودم و آثار نظامی گنجوی را مطالعه می کردم. در آن زمان با خواندن متون نظامی احساس می کردم که روحی کوردانه در ترکیب اشعارش دیده می شود. در این گیرودار گهگاه به کلمات و اصطلاحاتی کوردی برمی خوردم و آنها را در حاشیه کتاب می نوشتم. این کلمات و اصطلاحات مرا بر آن داشت که بیشتر در این مسئله تحقیق کنم و با معیاری منطق پیشینه حقیقی و جوهرهای زبانی کورد بودن این شاعر فارسی گوی را مورد ارزیابی قرار دهم. در همین راستا منابعی چند را که درباره زندگی این شاعر تحقیق و پژوهش کرده بودند مورد بررسی قرار دادم. این منابع را دقیق مطالعه می کردم و نظرات مختلف را یادداشت می کردم. با خواندن این منابع معلوم شد که آنها دیدگاههای متفاوتی در مورد اکدش بودن نظامی –یعنی دورگه بودن نظامی (کورد و ترک)- ارائه کرده اند. دکتر عبدالحسین زرین کوب در کتاب «پیر گنجه در جستجوی ناکجاآباد» و دکتر بهروز ثروتیان در کتاب «آئینه غیب نظامی گنجه ای» بر تاثیر روحی زبان مادری (کوردی) در متون پنج دفتر شعری نظامی به خصوص در متن «لیلی و مجنون» تاکید می کنند. حتی تاکید دارند که نظامی با افتخار از مادر و خانواده ی مادریش و دایی اش، عمر به عنوان حاکمی مقتدر، اشرافی و سرشناس یاد می کند و در لیلی و مجنون برایشان ماتم می گیرد و در همان حال به همان شیوه و با همان شور و شوق از پدر و خانواده پدری اش سخن به میان نمی آورد و تنها به صورتی سطحی از آنها می گوید و خیلی سریع آنها را به بوته فراموشی می سپارد.
اما کسی چون ر.آزاده در کتاب «شرح زندگی و هنر نظامی گنجوی، انتشارات آکادمی علوم باکو، 1979 میلادی» با تعصب از روح ترکانه نظامی سخن به میان می آورد و می گوید که شاه اخستان سبب شده نظامی به زبان فارسی شعر بسراید و برای اثبات گفته اش به این بیت شعر استناد می کند که:

براي خواندن اين مقاله به ادامه ي مطلب مراجعه كنيد  


برچسب‌ها: نظامی گنجوی, و عشق به مادری کورد نژاد, عادل محمدپور, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ چهارشنبه دوم مرداد 1392 ] [ 15:11 ] [ دياكو ]

 

تکلم به زبان کوردی مانعی برای پیشرفت نیست / گفتگو با نورالدین رحیمی، شاعر، محقق و منتقد اهل ملكشاهي از توابع ایلام(جنوب كوردستان)


"ایلامی باید بداند که حفظ زبان کوردی و تکلم به آن، مانعی برای پیشرفت و یادگیری زبانهای دیگر یا احیاناً نشان عقب ماندگی وبی بهره گی از گنجینه های علمی نیست. امنیت زبان ملی (فارسی) در تضعیف و تعطیل شدن زبانهای اقوام ایرانی دیگر نیست و حفظ زبان گذشتگان ماندن در همان فضای گذشتگان نیست".



برچسب‌ها: تکلم به زبان کوردی مانعی برای پیشرفت نیست, گفتگو با تکلم به زبان کوردی مانعی برای پیشرفت نیست, گفتگو با نورالدین رحیمی, شاعر, محقق و منتقد اهل ملكشاهي از توابع ایلام
ادامه مطلب
[ جمعه بیست و هشتم تیر 1392 ] [ 20:58 ] [ دياكو ]

ناگِرِه چاوَه کانِد
--------------
بُ لَ ناگِرِه چاوَه کانِ تــــو
ریبواره(ribvare) سَه فَه ری بُوی
وه روژه گاری لَه میژ
وَ خاتراتِ تالِد، لَه نُو نویستَه بِکِه ی،
حه تا بو دێر خَسِن
چِرِکَه ی چینِد
به له خاتره ت خاوینُو بِکِید
هَه ر چِگَـــَه قِسِه ی دوریَه!
بو خاوینو بِکِی په ژارَه کانِد
وه دِلِد بِــنِـــیــدَ خَه یال
بُ
بُ لَ ناگِرِه چاوَه کانِ تــــو
دوزی نَوَه رِ نا دیاره ئاسیمانــُ و
و وه بَ ههه شت سلاو بِ کَ ی
ئاو دست بِ که ِ ی (وضو بگیری) وه ئاوه کو سَه ر
وه هه ر چرکه
و خوا دیِنن بِ کَه ری.

------

کاک وارن ، مَلِــکشای 


متن فارسي شعر

------

کوره راه چشمهايت
-----------
می شود از کوره راه چشمهای تو
رهسپارهِ سفري شد
به گذشته
و خاطرات تلخ را از نو ، نوشت...!
حتی می شود به تأخیر انداخت
لحظه ی رفتنت را
یا از خاطرت پاک کرد
هر آنچه قصه ي جدايي...!
می شود زدود دلخوری هايت را
قلبت را غرق رویا کرد...!
می شود...!
مي شود از کوره راه چشمهای تو
يافت راه گمشده ی آسمان را
هم صحبت فرشتگان شد
به بهشت سلام کرد...!
وضوء گرفت با آب کوثر
و هر لحظه
با خدا ملاقات کرد ...!

...........
كاك باران ، ملكشاهي


برچسب‌ها: شعر كوردي ناگِرِه چاوَه کانِد, كاك باران, ملكشاهي, دياكو, له ره ي خه بات
[ چهارشنبه نوزدهم تیر 1392 ] [ 21:34 ] [ دياكو ]

فروغی دیگر در شعر کردستان

ژیلا حسینی در سال 1343در کردستان شهر سقز در خانواده ای سنتی بدنیا آمد. خانواده‌ی او خانواده‌‌ای آیینی و عموما اهل علم و ادب بودند. مرحوم شیخ عبدالقادر جد پدرش خطاط و شاعر بوده است. پدر ژیلا نیز، مرحوم شیخ مهران حسینی قاضی دادگستری و اهل مطالعه و روشنفکر بوده و ژیلا در سایه آن پدر فهیم، پایه‌های ادب را بنیاد نمود. تشویق و ترغیب شیخ مهران تا واپسین سوزها و دقایق عمر کوتاهش، همراه و پشتیبان ژیلا بود.
از همان سنین نوجوانی استعداد ذاتی ژیلا درخور توجه بود و بسیار زود توسط دبیران ادبیات، تشخیص داده شد و آنها نیز سهم به سزایی در تشویق ژیلا داشتند. او دو دوره اساسی در شعر خود را سپری کرده است. دوره اول که او هنوز زبان خاص خود را نیافته و در چرخه دگردیسی زبان شاخص شعر خود را نیافته است. شعر او موزون، همراه با تمایلات رمانتیکی و اغلب رنج‌ها و مصیبت‌های زن روزگار خود است. اما در دوره دوم او ناشکیبا و با نگاهی انتقادی به جنگ سنت‌ها و قواعد مردانه روی‌می‌آورد و علیه زبان مردانه در ادبیات به‌نوعی قیام متوسل می‌شود.

ژیلا حوسینی:

چاوله‌چاوت ناترووکێنم

نیگام چۆله‌که‌ی ترساوی بێ لانه‌یه‌

هه‌ربه‌ته‌نیا

له‌نێدارستانی چڕی نیگای تۆدا

ئارام ئه‌گرێ

سه‌یرم بکه‌

چاوله‌چاوم مه‌ترووکێنه‌ هه‌تاکوو شه‌و

چونکه‌ چاوم

چه‌ندماندووبێ

چه‌ندبێزارودڵشکاوو وسه‌دپاره‌بێ

هه‌رشه‌ودابێ

چیرۆکێکی تازه‌ی پێیه‌و

مه‌له‌کانی دارستانی نیگات

به‌ئارامی ئه‌کاته‌خه‌و.

 به ادمه مطلب مراجعه كنيد


برچسب‌ها: آشنايي با ژیلاحسینی, فروغ کورد, دياكو, له ره ي خه بات
ادامه مطلب
[ پنجشنبه سیزدهم تیر 1392 ] [ 22:30 ] [ دياكو ]

 

يك فرد فارسي زبان كه در خانواده فارسي زبان بزرگ شده و تمام دوران مدرسه به زبان فارسي به او درس داه شده فردي است كه به او يك زبانه مي گويند.يعني او فقط يك زبان را بكار مي برد.سوالي كه مطرح مي شود اين است كه وجود يك زبان دوم وآموزش كودك از طريق آن زبان ميتواند مانعي در جهت رشد شناختي و اجتماعي شدن آنها باشد؟

گروهي از صاحب نظران اعتقاد دارند كه وجود زبان دوم سبب مي شود كه فرايند تحول و رشد اجتماعي شدن كودك.دچاراختلال گردد آنها معتقدند كه اگر بين زبان مادري كودك و زباني كه در مهد كودك يا مدرسه مورد استفاده قرار مي گيرد.تفاوت وجود داشته باشد اين تعارض مي تواند صدماتي را به وي وارد نمايد.گاهي نا آشنايي يا عدم تسلط كودك.به زباني كه در مهد كودك يا مدرسه به آن صحبت مي شود.سبب مي گردد كه او نتواند افكار و استدلال هاي خود را با استفاده از آن زبان بيان نمايد و همين امر،نوعي تعارض را در كودك ايجاد مي كند و سبب مي شود كه او فاقد اعتماد بنفس كافي براي بيان نظرياتش باشد.گاهي ممكن است اين كودكان،به عنوان كودك نابهنجار يا عقب مانده ذهني تلقي شود در حالي كه ممكن است واقعا اين گونه نباشد.

همين صاحب نظران مي گويند

پديده دوزبانگي مانعي بر سر راه رشد شناختي و سازگاري اجتماعي مي دانند و معتقدند كه اين موضوع عاملي براي مساعد ساختن لكنت و اختلال زباني مي باشد.از آنجايي كه كودك تمايل دارد تا مطلبي را به زبان مادري به شخصي بگويد و همان مطلب را براي فرد ديگه به زبان بيگانه بيان نمايد،اين عمل موجب عقب افتادگي مرحله ي تكلم در كودك مي شود،تفاوت هاي دستوري در زبان به اختلال و بي نظمي فكري نيز منجر مي شود.با توجه به اين امر كه موفقيت براي دانش آموزان دبيرستاني هم دشوار است مي توان دريافت كه كودك خردسال در آموختن همزمان دو زبان با چه وظيفه ي دشواري رو به رو است،معمولا به هنگام گفتار دو زبان با يكديگر مخلوط كرده و تا مدتها نمي تواند آنها را از يكديگر جدا كند،كودك در نتيجه دو زباني بودن،هنگام ورود به مدرسه چنان از نظر گفتاري عقب مي ماند كه آمادگي درك دروس را ندارد،از آنجايي كه چنين كودكاني،آمادگي ورود به مدرسه را ندارند،سازگاري آنان با عوامل و شرايط محيطي مدرسه.نسبت به كودكان يك زبانه به مراتب دشوارتر است؛ناتواني در بيان مناسب مطلب.موجب نگراني بيش از حد كودك مي شود و به زحمت مي تواند به موفقيت تحصيلي دست يابد همچنين اين صاحب نظران معتقدند؛كه تاثير منفي دو زباني بودن در سازگاري عاطفي و اجتماعي كودك، بيش از موفقيت تحصيلي است،به دليل نامناسب  بودن مطلب،اين كودكان،مورد تمسخر كودكان ديگر قرار مي گيرند و پيامد اين وضع احساس خشم و افسردگي است كه در نتيجه اين كودكان از گفتگو خودداري كرده و به كودكان خموش تبديل مي شوند و اين حالت برتكامل شخصيت آنها تاثيرمنفي بجا مي گذارد.

ايران كشوري است كه داراي تنوع زبان و لهجه است بسياري از اين كودكان قبل از ورود به مهد كودك يا مدرسه در محيط منزل به زبان خود تكلم مي كنند كه متفاوت از زبان رسمي(فارسي) است،به همين دليل تعداد زيادي از اين كودكان در همان سال هاي اول زندگي(مهد كودك،مدرسه)دچار پديده دو زبانگي مي گردند و اين امر ممكن است آنها را با مشكلاتي مواجه كند.به هرحال اين موضوع،موضوع مهمي است كه بايستي مورد توجه قرار گرفته و يك راه حل اساسي براي حل آن ارائه گردد البته ممكن است در برخورد اول با اين قضيه تصور شود كه اين قضاوت يك قضاوت بدبينانه است؟

ادوارد ساپير در اين زمينه چنين مي گويد؛

زبان هر جامعه،وسيله ايي براي آشنايي با واقعيت آن جامعه است و به تفكر ما در زمينه مشكلات و فرايندهاي اجتماعي شكل مي دهد.انسان،موجودي است كه همواره تحت تاثير زبان قرار دارد و از آن طريق با فرهنگ و جامعه ي خود آشنا مي شود،زيرا كه زبان هر فرهنگ،وسيله ايي است براي انتقال آن فرهنگ،اين موضوع كه فردي بتواند بدون كمك زبان، خودش را با يك فرهنگ تطبيق كند.توهمي بيش نيست.در واقع،بسياري از صفات و خصوصيات يك فرهنگ،به طور ناخودآگاه،در زبان آن فرهنگ نهفت است،نمي توانيم دو زبان را پيدا كنيم كه مفاهيم دو فرهنگ در آن نهفته باشد.


برچسب‌ها: اشك هاي زبان فراموش شد, دياكو, له ره ي خه بات
[ چهارشنبه پنجم تیر 1392 ] [ 14:5 ] [ دياكو ]
فاصله ها...!

مشکل دنیای خاک

فاصله ی نسل هاست !،

نیست فاصله ای ، تا نابودی !،

گل ِ من ،

نشکن این فاصله را!!!

نسل ها.....

بشکن فاصله ی نسل ها را

تا فاصله بگیریم

از نابودی

  (كاك باران)


برچسب‌ها: فاصله ها, دياكو, له ره ي خه بات
[ شنبه یکم تیر 1392 ] [ 22:46 ] [ دياكو ]
بخش‌های کوردنشین ایران
نواحی كوردنشین ایران شامل: قسمت غربی استان آذربایجان غربی از ناحیه ماکو شروع می‌شود و با در برگرفتن نیمهٔ غربی استان و شهرهای جنوب دریاچه ارومیه، شامل دیگر استان‌های غرب ایران یعنی استان کردستان، کرمانشاه و ایلام می‌شود. در استان آذربایجان غربی قسمت غربی شهرستانهای، ارومیه، ماکو، خوی، سلماس و در قسمت جنوبی استان آذربایجان غربی، شهرستانهای اشنویه، نقده، مهاباد، بوکان، پیرانشهر، سردشت، تکاب و شاهین دژ كوردنشين هستند. بخش‌هایی از خراسان: در قسمت‌های از استان خراسان شمالی و قسمت‌هایی از خراسان رضوی نیز مناطقی وجود دارند که مردم در آن مناطق به کرمانجی صحبت می‌کنند که از این میان می‌توان به مناطق: اسفراین، بجنورد، شیروان، قوچان، درگز، چناران و باجگیران اشاره نمود. مردم كوردتبار منطقهٔ خراسان بنا به منابع تاریخی نوادگان كوردهايي هستند که در زمان شاه عباس از منطقه باختری دریاچه ارومیه به این نواحی برای نگاهداری از مرزهای ایران کوچ داده شدند و بنا به روایتی دیگر شاه عباس آنان را به خاطر تضعیف سرکشی خان‌های کرمانجی و بکار بردن آنان در مقابله با حملات بی‌امان ازبکان به خراسان بزرگ کوچاند.

بژی كورد

برچسب‌ها: بخش‌های کوردنشین ایران, دياكو, له ره ي خه بات
[ یکشنبه بیست و ششم خرداد 1392 ] [ 23:51 ] [ دياكو ]
 


خلاصه تاریخچه ی کوردستان سرزمین مادها از زبان بزرگان جهان


کورد یکی از گروههای قومی آسیای غربی است که از روزگاران باستان در این منطقه حضور داشته و در نواحی وسیعی از آن سکنی گزیده است.درکتیبه ‏های آشوری ازمادها بنام مادای،آمادایو در یونانی ‏قدیم و متأخر،مداسیMedaci ومدی،میدیو بزبان پارسی باستان‏ مادMadu درزمان ساسانی بشکل ماسی درآمد ودرکتب مورخین‏ اسلامی بصورت ماه بکار رفته است. درقرن ششم سرزمین ارمنستان جزئی ازامپراطوری مادگشت‏ ارمنیان مادها را «مار» نامیدند. 


امروزه تقریبا تمام مورخان پرآوازه اتفاق نظر دارند که کوردها بازماندگان مادها می باشند و زبان کوردی بازمانده ی زبان مادهاست که در میان زبانهای موجود در ایران زبان کوردی(لهجه ی هورامی) بیشترین نزدیکی با زبان اوستایی دارد. 


اسناد و مدارک تاریخی زیادی وجود دارد که کاملا اثبات می کنند کوردها نوادگان ماد اند. و زبان کوردی بازمانده ی زبان ماد هاست که در زیر به ذکر چند مورد اکتفا می نماییم.


هرودت تاریخ نویس یونانی مادها را دسته ای از آریایی ها می خواند که در نواحی زاگرس و شمال غربی ایران می زیسته اند هرودت چند لغت از زبان مادها را در کتاب خود نقل کرده است که این لغات امروزه تنها در زبان کوردی یافت می شوند.استرابون جغرافی دان یونان باستان نیز همین نواحی را برای مادها ذکر میکند.


كتيبه هاي پادشاهان آشور در مورد اقوام ماد ، پراكندگي جغرافيايي و نام رهبران آنها در كنار اوستا ، بزرگترين منبع براي شناخت زبان مادهاست در اوستا كلمات بسياري مي توان يافت كه هنوز هم در زبان كوردي امروزي باقي مانده و مورد استفاده اند .


دياكونوف مي گويد : ″ زبان اوستايي ، مهم ترين زبان در ماد باستان بوده است ، زباني بسيار قوي و وابسته به زبان هاي هند و اروپايي است ، اين زبان را نمي توان زبان پارسي ناميد كه زبان رسمي ايرانيان است


سيسيل . جي . ادموندز مي گويد : به گمان من بنابر جهات و موجبات جغرافيايي و زبان شناسي مي توان گفت كوردهاي امروز نمايندگان مادها و سومين سلطنت بزرگ شرق هستند


پروفسور مينورسكي بر اين عقيده است كه تمام لهجه هاي بازمانده در زبان كوردي از زبان پايه قديم و نيرومندي نشات كرده اند و آن زبان مادي است . بعضي از دانشمندان را عقيده چنان است كه گاثه ي زرتشت به زبان ″ مادي ″ است


طبري و ابن خردادبه و اصطخري به تفصيل از كوردها نامبرده اند ″ كردو ″ به فتح كاف و زيادتي واو به زبان آشوري به معناي مقاتل و شجاع آمده است و در يكي از كتيبه هاي سرجون ملك آشور كه به خط ميخي آشوري است لغت ″ كردو ″ يا ″ كاردو ″ به همين معني استعمال شده است و بعيد نيست لغت ″ گرد ″ به معني شجاع نيز از همين اصل باشد


برخي مورخان و زبان شناسان كورد از جمله پرفسور محمد امين زكي بيگ ، توفيق وهبي ، دكتر محمد امين اوراماني با مقايسه واژگان اوستاي زرتشت و زبان كوردي امروز مدعي هستند كه زبان كوردي در مقايسه با زبان فارسي به اوستاي زرتشت نزديك تر است .


پروفسور ولادیمیر مینورسکی می گوید:


«اگر کوردها از نوادگان مادها نباشند، پس برسر ملتی چنین کهن و مقتدر چه آمده‌است و این همه قبیله و تیره ی مختلف کورد که به یک زبان ایرانی و جدای از زبان دیگر ایرانیان تکلم می‌کنند؛ از کجا آمده‌اند؟» 


مینورسکی اضافه می نماید :اگرنقشه مناطق کوردنشین را که‏ مارک سایکس در فاصله جنک جهانی اول کشیده از مدنظر بگذارنیم‏ هجرت ایلات وطوایف ماد و قلمرو و نفوذ آنها را بروشنی درخواهیم ‏یافت. 


مورخ ارمنی موقسیس خوریناتسی که در اوایل قرن ششم میلادی می زیسته است نخستین مورخی است که تاریخ ارامنه را به رشته ی تحریر در آورده است و ضمن تعیین نقشه و قلمرو مادها با وجود آنکه مدت زیادی از انقراض مادها سپری گشته بود نام مادها را به کوردهای معاصر خود اطلاق نموده است به این ترتیب او نیز صحه بر این مطب می گذارد که مادها و کوردها یکی بوده اند.


دار مستتر مي گويد : اوستاي زرتشت به زبان مادي نگاشته شده است و می توان زبان کوردی بخصوص کوردی جنوبی ″گویش ایلامی″ را بازمانده ی زبان مادی دانست.


دکتر ژاله اموزگار معتقد است گویش کوردی ایلامی پر از واژگان اصیل ماد و اوستایی است که با دقت در مفهوم انها به ریشه ی اوستایی انها بی خواهیم برد این واژه ها اسامی ایزدان ودیوان اوستایی بازمانده از روزگاران کهن در گویش کوردی ایلامی ست


خانم دکتر ژاله چنین میگوید:


1 واژه ی ترمت turomta″ ″این واژه در گویش کوردی ایلامی نشانگر فردی است دارای گستاخی زیاد وتکبر بیش از حد باشد تروت .ترومد : دیو زنی است که تکبر وگستاخی می افریند . 2 واژه ی وران ″weran″در گویش کوردی ایلامی به جفت گیری قوچ ومیش گفته می شود . وران دیو شهوت اوستایی ست که از بزرگترین دیوان به شمار میرسد 3 واژه ی خور″ xwar ″در زبان کوردی ایلامی به معنای خورشید است که در اوستایی چشم اورمزد گفته می شود او تیرگی وتاریکی را از میان بر خواهد برد واگر زمانی دیر براید همه ی جهان وافرینش را نابود خواهد کرد


 


گزيده اي از كتاب : فرميسكي خونين" درياي پر تلاطم كوردها 



برچسب‌ها: خلاصه تاریخچه ی کوردستان سرزمین مادها از زبان بزرگ, دياكو, له ره ي خه بات
[ یکشنبه بیست و ششم خرداد 1392 ] [ 20:23 ] [ دياكو ]
درباره وبلاگ

با سلام خدمت شما دوستان عزيز
هدفم از ساختن اين وبلاگ اين بود كه علاقمند به تبادل فكر با دوستان در هر جا و با هر موضوعي هستم و ازانجايي كه اعتقاد دارم كه هيچ انساني كامل نيست و اطلاعات انسان هر چند هم زياد باشه بازهم كم است و در واقع بايد بگم همه چيز را همه كس مي داند.
دلم ميخواد دوستان مرا از نظراتشون بي نصيب نكنند و اگر كم و كاستي داشتم حتما با انتقادات سازنده بيان كنند
ديل كارنگي در كتاب ايين زندگي مي گويد:
من از اين راه فقط يك بار مي گذرم پس در اين راه هر چيز خوبي كه باشد و بتواند به من كمك كند دريغ نخواهم كرد پس بهتر است از همين الان شروع كنم چون از اين راه دو بار نخواهم گذشت

امکانات وب
دریافت کد جملات شریعتی
---

مشاهیر كرد

---------------------------- كد آهنگ ياني ----------------------------
دریافت کد جملات شریعتی
------------------------------ Mounting created Bloggif